Kanatlı kahraman: Cher Ami
Fransızca 'sevgili dost' anlamına gelen Cher Ami, cepheye ilettiği mesajlarla 1. Dünya Savaşı'nın kahramanlarından biri oldu.
20 Aralık 2025 09:00:00

P - Birinci Dünya Savaşı’nda telefon ve radyo gibi teknolojiler henüz güvenilir ve yaygın değildi; cephede kopan hatlar ve kesilen sinyaller, haberleşmeyi neredeyse imkansız hale getiriyordu. Bu nedenle ordu, yön bulma yetenekleriyle bilinen güvercinlere güveniyordu. Bacaklarına bağlanan küçük kapsüllerle taşınan kısa notlar, savaşın kaderini değiştirebiliyordu.
600 güvercin askerler arasındaki iletişimi sağlıyordu. İçlerinden biri I. Dünya Savaşı’nın en kritik anlarından birinde, küçük bir posta güvercini yüzlerce askerin hayatını kurtaracaktı. Onun adı Cher Ami’ydi.
Sevgili dost
Fransızca sevgili dost anlamına gelen Cher Ami, 1918 yılında doğdu. Güvercin, ABD Ordusu Muhabere Birliği’nin savaş alanındaki iletişimi sağlamak üzere Fransa’ya gönderdiği 600 posta güvercininden biri oldu. Cher Ami, kısa sürede olağanüstü bir posta güvercini olduğunu kanıtladı. Toplam 12 görevi başarıyla tamamladı. Almanlar, güvercinlerin taşıdığı mesajların önemini fark ettikçe onları hedef almaya başladı. Buna rağmen Cher Ami, görevden göreve uçmaya devam etti.
Onun adını tarihe yazdıran uçuş, 1918’deki Meuse–Argonne Taarruzu sırasında gerçekleşti. Argonne Ormanı’nda konuşlanan 77. Tümen, daha sonra “Kayıp Tabur” olarak anılacaktı. Amerikan birliklerinden kopan tabur, Alman hatlarının gerisinde kuşatılmış, ağır bombardıman altına girmişti. Durum daha da vahim bir hal aldığında, Amerikan topçusu yanlışlıkla kendi askerlerini vurmaya başladı. Radyo bağlantısı yoktu. Yardım çağrısı yapmanın tek yolu bir posta güverciniydi.
Binbaşı Charles Whittlesey ve adamları, ellerindeki güvercinlerin neredeyse tamamının Alman ateşiyle vurulmasını çaresizlikle izledi. Son kalan tek güvercin Cher Ami’ydi. Whittlesey, bir not yazdı ve onu Cher Ami’nin bacağına bağladı. Mesaj gayet açık ve netti: “276.4’e paralel yol boyunca bulunuyoruz. Kendi topçumuz doğrudan üzerimize ateş açıyor. Tanrı aşkına, durdurun.”Cher Ami havalandı.
Mesajı Amerikan üssüne ulaştırdı
Alman mermilerinin arasından süzülürken göğsünden vuruldu ve yere düştü. O an her şey bitmiş gibi görünüyordu. Ancak Cher Ami, tüm ihtimallere meydan okuyarak yeniden havalandı. Yaklaşık 41 kilometrelik mesafeyi yarım saatten kısa sürede kat etti ve mesajı Amerikan üssüne ulaştırdı. Ağır yaralıydı. Sağ bacağını kaybetmişti ve daha sonra kalıcı olarak kör olacaktı.
Mesaj ulaştığında bombardıman durduruldu. Kayıp Tabur’dan 194 asker hayatta kalarak Amerikan hatlarına geri döndü. Cher Ami, savaş alanındaki cesareti nedeniyle Fransa tarafından Croix de Guerre madalyasıyla onurlandırıldı. General John Pershing’in sözleri, onun önemini özetliyordu: “Amerika Birleşik Devletleri bu kuş için ne yapsa azdır.”
Savaştan sonra Cher Ami, eğitmeni Yüzbaşı John Carney’nin gözetiminde Amerika Birleşik Devletleri’ne götürüldü. Aldığı ağır yaralar onun yaşamını uzun süre taşıyamadı; 13 Haziran 1919’da hayatını kaybetti. Bedeni, gösterdiği olağanüstü cesaretin bir simgesi olarak korunarak Smithsonian Enstitüsü’ne teslim edildi. Bugün Cher Ami, sessiz ama güçlü bir tanık gibi sergilendiği vitrinde duruyor. Küçük bir güvercinin, savaşın ortasında yüzlerce insanın kaderini değiştirebildiğini hatırlatıyor.
