Mavi balinalar neden şarkı söylemeyi bıraktı?
Okyanus ekosistemindeki her değişim mavi balinaların hayatını etkiliyor. İletişim ve üremek için şarkı söyleyen balinalar artık yiyecek bulmak için daha fazla enerji harcamak zorunda. Şarkı söylemeye enerjileri kalmıyor.
24 Eylül 2025 18:00:00

P - Hayatınızda hiç mavi bir balina gördünüz mü? Peki sesini duydunuz mu? Mavi balinalar dünyada yaşayan en büyük canlılar olarak biliniyor. Boyutları 35 metreyi bulabiliyor. Bu dev cüsseli hayvanlar, yaşam alanları olan okyanuslardaki her bir değişimden etkilenen hassas bünyelere sahip. İklim değişikliği, okyanus sularındaki ısınma, sulardaki insan ve sanayi atıkları, mavi balinaların yaşam enerjisini azaltırken seslerinin de kısılmasına neden oluyor.
Yiyecek aramaya daha fazla enerji harcıyorlar
Mavi balinalar iletişim ve üreme için uzun yol kat ederken şarkı da söylüyor. Bu şarkılar, sosyal bağların sürdürülmesi, eş bulma ve bölgelerin işaretlenmesi için hayati öneme sahip. Ancak mavi balinalar şarkı söylemeyi bırakıyor.
Bunu biz değil araştırmacılar söylüyor. Ağustos ayı başında doğa korumacılar ve bilim insanları, Pasifik Okyanusu’ndaki mavi balinaların şarkı söylemeyi azalttığını bildirdi. Bu sessizlik, elbette hayra alamet değildi. Balinaların şarkılarının susması, onların sosyal yaşamını etkilemenin ötesinde okyanus ekosisteminin hassas dengesine dair ciddi uyarılar içeriyor.
Dünyanın aşırı ısınması, balinaların temel besinlerinden olan kril denilen deniz hayvanlarının popülasyonunda da düşüşe sebep oldu. Yeterince beslenemeyen balinalar, yiyecek aramak için daha fazla enerji harcadığından şarkı söylemeye ve üreme davranışlarına ayrılan zamanlarından kısmak zorunda kaldı.
Balinaların şarkıları okyanusun ritmini oluşturan parçalar gibi
Araştırmalar, Kuzey Amerika Pasifik kıyıları ve Yeni Zelanda çevresinde The Blob (2014'ten 2016'ya kadar Pasifik Okyanusu'nun bir bölümünü kaplayan anormal derecede sıcak büyük bir su parçası) döneminde hem beslenmeye yönelik çağrıların hem de üreme şarkılarının belirgin şekilde azaldığını gösteriyor. Bu durum, mavi balinaların ekosistem sağlığının bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Öte yandan bu sessizliğin ardında yalnızca sıcak su kütleleri değil, insan kaynaklı etkiler de bulunuyor. Artan gemi trafiği, petrol ve doğal gaz sondajları, askeri sonar kullanımı ve genel gürültü kirliliği balinaların iletişimini bozuyor. İklim değişikliği ise deniz sıcaklıklarını ve akıntıları değiştirerek besin zincirini etkiliyor.
Bilim insanları, balinaların davranışlarını izleyerek ve okyanustaki sesleri dinleyerek ekosistemdeki değişimleri takip edebiliyor. Balinaların şarkıları okyanusun ritmini oluşturan parçalar gibi; bir nota kaybolduğunda zincirleme etkiler ortaya çıkıyor.
Okyanus, sadece bir kaynak değil, yaşayan bir ekosistem. Denizlerin korunması, gürültü kirliliğinin azaltılması ve doğal yaşam alanlarının gözetilmesi artık hayati önem taşıyor. Mavi balinaların sessizliği, insan etkilerinin ve iklim değişikliğinin deniz yaşamı üzerindeki derin etkilerini gösteren güçlü bir uyarı niteliği taşıyor.
