New York’un ‘bodega kedileri’ yasayı bekliyor: Mamdani sözünü tutacak mı?

P -  New York’ta mahalle bakkallarında yaşayan kediler, ilk kez resmi bir yasal düzenlemenin konusu oldu. Belediye Meclisi’nde görüşülen yasa teklifi, bu kedilerin dükkanlarda bulunmasını bir ihlal olmaktan çıkarmayı ve sağlık destekleriyle güvence altına almayı hedefliyor. Teklif kabul edilirse yürürlüğe girmesi için son imza New York’un yeni belediye başkanı Zohran Mamdani’den gelecek.

Bodega, ‘bakkal’ anlamına geliyor. Bu nedenle bakkalarda bulunan kedilere ‘bodega kedileri’ adı veriliyor.

1 Ocak 2026’da göreve başlayan Mamdani, seçim sürecinde bodega kedileri üzerinden güçlü bir toplumsal destek topladı. Sosyal medyada “Cats4Zohran” gibi hesaplar Mamdani’nin kampanyasına görünür destek verdi. Mamdani de seçimden birkaç gün önce viral TikTok programı Shop Cats’e çıktı ve Bronx’ta bir bodega kedisiyle kameraların karşısına geçti. Ancak şimdi mesele sembolik destekten çıkmış durumda. Önünde, bodega kedilerinin hukuki statüsünü doğrudan etkileyecek somut bir yasa teklifi bulunuyor.

Süreç nasıl başladı?

Söz konusu düzenleme, New York Belediye Meclisi üyesi Keith Powers tarafından hazırlandı ve Meclis’e sunuldu. Manhattan’ın East Side ve Midtown bölgelerini temsil eden Powers, dönem sınırlaması nedeniyle yıl sonunda görevden ayrılacağı için teklifin yasalaşması halinde süreci tamamlayacak kişi yeni belediye başkanı olacak.

Teklifin arkasındaki itici güç ise doğrudan tabandan geldi. 2025’in başında Change.org’da başlatılan bir imza kampanyası, şehirden bodega kedileri için ayrı bir yasal kategori oluşturulmasını talep etti. Kampanya, bu kedilerin “çalışan hayvanlar” olarak tanınmasını, sağlıklı ve aşılı kediler nedeniyle bakkal sahiplerine ceza kesilmemesini ve veteriner desteklerinin yaygınlaştırılmasını istedi. Kısa sürede 13 binden fazla imza toplandı.

Bu kampanyanın ardından sosyal medyada en geniş kitleye ulaşan bodega kedi hesapları bir araya gelerek Bodega Cat Collective’i kurdu. Kurtarma kuruluşları için bağış toplandı, konu NPR’da yer aldı ve ulusal basına taşındı. Haziran ayında Powers’ın ofisi aktivistlerle temasa geçti, yasa teklifi kasım ayında Meclis gündemine alındı.

Meclisteki teklif neyi hedefliyor?

Halen belediye meclisinin sağlık komitesinde görüşülen teklif, üç temel başlıkta değişiklik öngörüyor:– Dükkanında kedi bulunan işletmelere, yalnızca bu gerekçeyle ceza kesilmesini durdurmak,– Belediye bünyesinde bodega kedileri için ücretsiz aşı ve kısırlaştırma programları oluşturmak,– Bu desteklerin esnafa ulaşması için çok dilli bilgilendirme yapmak.

Hikâyeyi sertleştiren kayıplar

Yasa teklifinin gündeme geldiği yıl, aynı zamanda bodega kedilerinin ne kadar kırılgan olduğunu gösteren kayıplarla da hatırlandı. Washington Heights’ta Freddy adlı bir bodega kedisinin öldürülmesi ve olayın cezai karşılık bulmaması, mevcut hukuki boşluğu görünür kıldı. San Francisco’da KitKat adlı başka bir bodega kedisinin araç kazasında hayatını kaybetmesi ise benzer bir tartışmayı ülke geneline yaydı. Bu olaylar, bodega kedilerinin sevildiğini ama hukuken korunmadığını açık biçimde ortaya koydu.

Şimdi top Mamdani’de

Mevcut sağlık kuralları, New York’ta gıda satılan işletmelerde hayvan bulundurmayı yasaklıyor. Cezalar 200 ila 2 bin dolar arasında değişiyor. Buna rağmen pek çok bakkal sahibi kedileri dükkanda tutmaya devam ediyor. Şehir, bu durumu yıllardır fiilen tolere ediyor. Ancak teklif, New York’un ilk kez bodega kedilerinin kamusal bir işleve sahip olduğunu kabul etmesi anlamına geliyor. Yasa Meclis’ten geçerse, bodega kedilerinin hukuki statüsü Zohran Mamdani’nin imzasına bağlı olacak.